ความรู้เบื้องต้นสำหรับผู้ที่รักและคิดจะเลี้ยงไก่แจ้เป็นสัตว์สวยงามนั้นจะต้องเริ่มจากความรักและความชอบเป็นพื้นฐานก่อน หลังจากนั้นจะต้องมีความพยายามและตั้งใจในการเลี้ยงให้ดีที่สุด คุณอุดมศักดิ์ จรัลเวชสิทธิ์ ชาว จังหวัดเพชรบุรี และเป็นสมาชิกของสมาคมอนุรักษ์ไก่แจ้ไทย ได้อธิบายถึงวิธีการเลี้ยงไก่แจ้ให้ได้ดี ว่าจำเป็นต้องมีข้อมูลที่เด่นชัดและถูกต้อง
คุณอุดมศักดิ์ บอกว่าเริ่มต้นจากการหาสายพันธุ์ของไก่แต่ละสีจะต้องถูกต้องและได้มาตรฐาน เช่น หงอน และเหนียงมีจำนวน 4-5 จักร ส่วนของหัวไก่จะต้อง กลมโตสมส่วนกับหน้าและหงอน สีของปากจะต้องถูกต้องตามสีของประเภทไก่แจ้ อาทิ ไก่แจ้สีขาว ปากจะต้องเหลืองไม่ขาวซีด น้ำหนักของตัวไก่จะต้องไม่อ้วนหรือผอมเกินไป ปีกควรจะใหญ่ยาว ระพื้นสวยงาม ไม่ยกลอย ขนปีกเต็มสมบูรณ์ ไม่แตกหรือชำรุดจนเว้าแหว่ง สีของปีกจะต้องไม่มีสีแซมเลอะเทอะ ที่สำคัญ การก้าวเดินและการออกฟอร์ม รูปร่างจะต้องสมส่วนกับเครื่อง การก้าวเดินจะต้องสง่างามเหล่านี้เป็นต้น หรือพูดรวม ๆ ของลักษณะที่ดีของไก่แจ้ก็คือ หน้าดี สีสวย กระรวยตั้ง หางดก อกกลม สมส่วน ควรอนุรักษ์ ในการหาสายพันธุ์ของแต่ละสีนั้นจะต้องใช้ไก่เพศ ผู้ จำนวน 1 ตัวและเพศเมีย จำนวน 2-3 ตัว โดยเน้นว่าไก่แจ้เพศผู้และเพศเมียจะต้องมีสายเลือดเดียวกัน ถ้าเป็นไปได้ในการขยายพันธุ์ควรจะใช้ตู้ฟักไข่เป็นหลักและจะต้องคอยเก็บไข่ทุกวัน จดรหัสเบอร์สายพันธุ์และวันที่เก็บไข่ไว้ที่ฟองด้วย เพื่อจะได้รู้ว่าเป็นไข่ของไก่สีอะไรและวันไหน เพื่อจะได้รวบรวมเข้าตู้ฟักไข่ ในการรวมไข่เข้าตู้ฟักในแต่ละครั้งจะให้ดีไม่ควรเกิน 5 วันจะทำให้การฟักของลูกไก่ได้ผลดีมาก
ในการอนุบาลลูกไก่แจ้ เมื่อลูกไก่ฟักออกจากไข่ ควรให้ลูกไก่อยู่ในตู้ฟักต่ออีก 1-2 วันโดยไม่ต้องให้อาหารใด ๆ ทั้งสิ้น เนื่องจากลูกไก่จะได้รับอาหารจากไข่แดงอยู่แล้ว เมื่อถึงเวลาครบ 1-2 วันแล้วให้นำ ลูกไก่มาไว้ในตู้อนุบาล จะต้องเปิดไฟเพื่อให้ความอบอุ่นตลอด 24 ชั่วโมงโดยใช้หลอดไฟ 25 วัตต์ เป็นเวลานาน 1-2 เดือน ถึงจะเริ่มการคัดแยกไก่ได้ ในเรื่องของการตลาดเมื่อมีการจัดการประกวดไก่แจ้ เราจะต้องนำไก่แจ้ของเราที่คิดว่ามีความพร้อมในการประกวดได้นำไปร่วมประกวดด้วยเพื่อให้คนอื่น ๆ ได้เห็นไก่แจ้ของเรา
เนื่องจากที่สนามประกวดจะมีผู้เลี้ยงไก่แจ้และพ่อค้า-แม่ค้ามาหาซื้อไก่แจ้เพื่อนำไปจำหน่ายและมีอีกหลายคนมีความต้องการไก่เพื่อนำไปพัฒนาสายพันธุ์ให้ดีและสวยงามยิ่งขึ้นต่อไป ปัจจุบันสีของไก่แจ้ที่นิยมเลี้ยงได้แก่ สีขาว แบบสีขาวบริสุทธิ์ เหมือนปุยหิมะ ไม่มีสีอื่นปะปน สีดำ ที่ดำสนิททั้งตัวและขน และสีดอกหมากเป็นต้น.
ทวีศักดิ์ ชัยเรืองยศ
ที่มา และ ภาพประกอบ : เดลินิวส์ ออนไลน์